Tag: kunst

Al heel wat jaren maak ik met heel veel plezier foto’s. Zo nu en dan volg ik een cursus of een workshop om bij te leren en inspiratie op te doen. De laatste cursus die ik heb gevolgd was weer een basiscursus fotografie bij de school voor fotografie in Utrecht. Voor het eerst leerde ik daar anders te kijken naar foto’s; zoals, waar komt het licht vandaan, hoe zit de compositie in elkaar en is de foto onderdeel van een serie of reportage? Ook werden de technieken behandeld zoals het gebruik van diafragma, sluitertijden en ISO en wat dat met foto’s doet. Ondanks dat deze technieken mij wel bekend zijn was het een hele goede herhaling, vooral omdat er ook een samenhang is tussen de technieken.

Een aantal zaterdagen was ik daar op school en maakte kennis met jonge fotografen die, net zo als ik, er heel veel plezier in hadden om de wereld op de plaat te zetten. Ieder deed dit op zijn of haar manier. Het was eigenlijk voor mij de eerste keer dat ik met andere fotografen in gesprek kwam over de foto’s die zij maakten en ook over de foto’s die ik maakte. Deze gesprekken waren heel interessant omdat je dan ontdekt dat je foto’s maakt volgens een (eigen) stijl. Daar waren we met z’n allen wel van overtuigd. Ondanks dat we vaak niet dezelfde beoordeling hadden over de foto’s die we moesten maken, ging je juist door die beoordelingen ook anders kijken naar foto’s. Fotografie is een geweldig sterk middel om ideeën en situaties uit te drukken. Ze spreekt mensen aan die wellicht net de andere kant hadden opgekeken of van die situatie een andere indruk hadden gekregen. Het weten hoe je een foto moet maken is veel belangrijker dan de kennis die je hebt hoe je een fotocamera moet gebruiken.

  • Utrecht Janskerhof

Voor mij is fotografie een middel om heerlijk in mijn eentje door het oude Utrecht te dwalen en deze levende stad en haar mensen op mijn manier te zien en te fotograferen. Een aantal jaren terug ging ik met een groepje mensen fotograferen. We zochten een mooie plek en we gingen er op uit. We hadden een (geheime) facebook groep waarin we de foto’s deelden en commentaar gaven. Een mooie tijd was dat en ik heb veel geleerd, alleen op het eind was het niet meer uitdagend genoeg voor mij en stapte ik uit deze groep.

Fotografie is een soort magie, je toont je fotowerk aan anderen en dan hoop je dat zij het onderwerp en verhaal net zo zien als jij dat zag en dat moment hebt gevangen in een foto alsof de situatie is bevroren. In feite leg je je zelf in een foto en dat kan direct zichtbaar zijn maar het kan ook een gevoel oproepen. Ik houd van geschiedenis en zoek daarin de reden waarom dingen zijn zoals ze nu zijn, maar ook hoe de wereld en maatschappij van nu in elkaar zit. Een foto is een momentopname van het heden wat langzaam verzand in het verleden. Als fotograaf spreek je een taal met je foto’s. Zoveel fotografen, zoveel talen en dialecten en het is maar net de vraag of de kijker dezelfde taal spreekt en begrijpt.

De mens heeft een behoefte om gevoelens uit te spreken en te delen, en met fotografie kan dat zeer goed. Een foto kan een krachtig wapen zijn. Laatst heb ik de expositie bezocht van de “Zilveren Camera 2018” in Hilversum. Indrukwekkend hoe hard foto’s kunnen zijn. Er waren er veel te zien,  deze winnende foto’s zijn de rode draad van 2018. Allemaal foto-momenten van het toenmalige heden, die nu herinneringen oproepen van emotie. De meeste foto’s die te zien waren, waren die van kwetsbare mensen, zoals bejaarde vrouwen die als jonge meisjes dwangarbeid moesten verrichten in de kloosterorde Zusters van de Goede Herder. Maar ook een foto van een angstige Astrid Holleerder en een reportage van patiënten van het failliete Medisch Centrum Slotervaart, die verhuisd moesten worden naar een ander ziekenhuis. De expositie was de moeite waard en een bron van inspiratie.

Foto’s maken lijkt makkelijk, zeker met smartphones, maar om er kunst van te maken is wel een dingetje. Niemand maakt dezelfde foto, niet alleen de plek waar je staat of  de lichtval die er dan is bepaald de foto, maar nog veel meer het moment van maken van de opname, en dat heeft te maken met gevoel. Je vindt dan dat moment en die situatie fotogeniek.

What I like about photographs is that they capture a moment that’s gone forever, impossible to reproduce.
(Karl Lagerfeld)

Je foto’s krijgen zeggingskracht als je maar vaak genoeg fotografeert, maar ook als je kijkt naar foto’s die anderen hebben gemaakt. Zoek mensen om je heen waar je mee kan discussiëren over foto’s en vooral over het gevoel dat daar bij hebt. Ook het moment waarop je de foto hebt gemaakt is van belang, deed je het stiekem om de spontaniteit te behouden, of deed je het opvallend zodat mensen op je reageren. De camera is een instrument dat mensen leert te kijken zonder de camera.

Fotografie is voor mij de kunst van het kijken in een kadertje. Het gaat er om iets interessants vinden in een gewone omgeving zoals op straat. Ik denk dat de dingen die je ziet er weinig toe doen maar dat alles draait om de manier waarop je ze bekijkt. Ook frissen foto’s je geheugen op, niets mooiers dan om je oude werk te zien.

beelden fotografie leven Utrecht

Reacties gesloten

Licht is een belangrijke voorwaarde om foto’s te kunnen maken. Hoe zonniger het is hoe beter het fotograferen gaat. In deze tijd, en dan bedoel ik het voorjaar en de paastijd, wordt het weer lichter. De lange donkere dagen van de winter verdwijnen. En dan heb je ook dat gedoe met de wintertijd en zomertijd. Ik ken mensen die helemaal van slag zijn omdat ze uit hun ritme raken door de klok één uur te verzetten. De gedachte achter zomertijd is dat men zo zou kunnen bezuinigen op verlichting. Het energiebesparende effect van zomertijd is denk wel achterhaald. Zeker nu we een 24/7 economie hebben wordt er continue energie gebruikt.

In de fotografie heb je eigenlijk te doen met twee typen licht: hard licht en zacht licht. Als het 12 uur is en de zon staat in z’n hoogste positie dan heb je te maken met hard licht. Ook de flitser op je camera maakt hard licht. We krijgen hierdoor harde donkere schaduwen en er kunnen overbelichte lichte plekken op de foto komen. Details gaan verloren in de donkere en de lichte delen op je foto. Op zonnige dagen ga ik dan ook niet op het midden van de dag fotograferen, je kunt dan beter vroeg in de ochtend of aan het eind van de middag foto’s maken. Tijdens het gouden uur (avond- of ochtendschemering) heb je heel mooi licht. Ook is er het blauwe uur, dat is een onderdeel van de schemering en duurt meestal slechts een tiental minuten. De omgeving krijgt dan een blauwe gloed. Mist of bewolking geven diffuus licht, er zijn dan geen harde schaduwen. Diffuus licht verzacht meestal je foto. Ook bij portretfotografie kan diffuus licht je foto ten goede komen. Onregelmatigheden op de huid worden minder weergegeven op je foto bij gebruik van diffuus licht.

Licht is een belangrijk item in het leven. Volgens de Bijbel was het eerste dat God schiep het licht. Door het licht kunnen we zien. Licht is sfeerbepalend, zo maken donkere gebouwen somber, terwijl open plekken juist energie geven. Ik kan mij herinneren dat wij op een opendag waren van een middelbare school om te kijken of het iets was voor onze zoon. Het was een donker en dus voor ons somber gebouw. De uitkomst laat zich wel raden.

De dood is niet het doven van het licht, maar het uitblazen van de lamp omdat de dag is aangebroken.
(Quote: Rabindranath Tagore)

Licht kan verrassen, kijk maar eens naar de schilderijen van Rembrandt. Hij is nu nog steeds een voorbeeld voor veel studiofotografen. In zijn prachtige schilderijen zie je een opmerkelijke beheersing van het spel met licht en donker. Fotografie is voor mij de verwondering van het leven, de kleuren mooi belicht en de sfeer van het moment in rechthoek gefixeerd.

(foto is gemaakt in Apeldoorn, karatedo Smaal)

Licht

Reacties gesloten

Deuren zie je overal. Vorig jaar heb ik in Utrecht een aantal daarvan gefotografeerd. Er zitten hele mooie exemplaren bij. Ik vraag mij dan vaak af, wat zou er achter die voordeur zitten? Welk lief en leed speelt zich achter die deur af? Een deur is vaak op slot, zeker wanneer het om woningen gaat. De deur is een waarborg voor privacy en ontoegankelijkheid.

Toch zijn er ook gebouwen waar de deur openstaat zoals bijvoorbeeld kerken. Zo’n deur geeft vaak toegang tot een oase van rust en de mogelijkheid om je te bezinnen. Gisteren was ik in Utrecht en heb daar de deur van de Domkerk gefotografeerd. De Domkerk is een bijzonder monument midden in Utrecht. Tot aan 1559 was de Dom de enige kathedraal van de Noordelijke Nederlanden. Christenen beschouwen een kerkgebouw als huis van God. Heel gek is dan wel dat met veel geweld door onderlinge strijd in dit huis zoveel vernield is. Zoals bekend is de Domkerk niet compleet meer aangezien door een tornado in 1674 een groot gedeelte van de kerk instortte. Ondanks het ontbrekende middenschip en de ernstige vernielingen tijdens de overgang van Rooms Katholieke Kerk naar Protestante (1578-1580) is de Dom een van de meest bekende gotische kerken in Nederland. De deuren van de Domkerk staan overdag altijd open, een mooi symbool van welkom zijn. Je kan naar binnen uit nieuwsgierigheid, om toeristische redenen of om te bidden, of alleen maar stil te zijn en te genieten van het imposante geheel.

De deuren van de Domkerk vind ik bijzonder mooi. De deuren zijn van brons en vertonen reliëfs van kleine voorstellingen van mensen en dieren. Er zijn ook veel teksten in allerlei talen en lettertypen te zien. In de Middeleeuwen werden op de kerkdeuren door overheden en stadsbesturen mededelingen en aankondigen vastgespijkerd. Deze traditie werd weer door de Utrechtse beeldhouwer Theo van de Vathorst opgepakt. Hij maakte deze bronzen deuren en verrijkte ze met een tekst uit de Bijbel (Mattheüs 25 vs. 31-46), het laatste oordeel. Deze tekst is te lezen in het Nederlands, Engels, Fries, Grieks, Japans, Latijns en Syrisch. Boven de deuren is een enorme cirkel geplaatst met Sint Maarten, de patroonheilige van deze kerk, maar ook die van Utrecht. Hij geeft met een groots gebaar een naakte bedelaar de helft van zijn mantel.

De deur staat altijd voor je open. Dat deed de deur dicht. Ik kan gelukkig nog met hem door één deur. Een stok achter de deur. Een open deur intrappen. De deur geeft voor de mens en samenleving toegang tot iets, maar kan ook een symbool zijn van op- en/of afgesloten worden. Een hele mooie van Erasmus;

De wil kijkt vele malen door het venster eer de daad de deur uitgaat. De deur geeft stof tot nadenken en toegang tot het vergaren van kennis.

Afgelopen jaar was er in Utrecht de “open tuinendag”. Deuren werden geopend om toegang te verlenen tot particuliere tuinen. Met veel plezier ben ik binnengegaan en heb kennis genomen van het onbekende. Prachtige tuinen, maar ook huizen, maakten mij blij. Zie de deur en twijfel, ga je naar binnen of niet? De deur naar je ziel, naar je binnenste-ik wordt geopend door twijfel en nadenken over allerlei vragen.

Fotografie is niet het alleen maar plaatjes schieten, het maakt ook deuren open.

(Foto’s zijn gemaakt in de binnenstad van Utrecht.)

deuren